İstanbul'da doğdu. Osmanlı devlet adamı ve tarihçi Ahmed Cevdet Paşa'nın kızıdır. Annesi Adviye Râbia Hanım'dır. İlk Türk kadın romancısı olarak bilinen Fatma Aliye ablası, mantık ve matematik üzerine eserler telif etmiş olan Ali Sedat ise ağabeyidir. İlk tahsilini evde özel hocalardan dersler alarak tamamladı. Hocası Rüveyde Hanım vesilesiyle ilk usûl-i cedit eğitimini almıştır. Farsça, Arapça ve Fransızca öğrendi. Selanik'te bulunduğu yıllarda Kara Baba Tekkesi şeyhinden iki yıl tasavvuf dersleri aldı. Yazdığı makaleler, kitaplar ve mektuplar coğrafya, tarih, matematik ve kimya alanlarında kendini yetiştirmiş olduğunu göstermektedir. Paris'te dört yıl, İsviçre'de iki yıl kalarak psikoloji ve sosyoloji eğitimi aldığına dair iddialar tetkik edilmelidir.

İlk evliliğini kazasker Mustafa Bey, ikinci evliliğini Selanik Maarif Müdürü Reşid Bey ile yaptı. Emine Semiye'nin çok sayıda çocuğu oldu fakat Cevdet ve Rıza dışında uzun yıllar hayatta kalan olmadı.

Selanik'te eğitimci kimliğiyle aktif olan Emine Semiye, evinde çocuklara eğitim verdi, kız okullarında müfettişlik vazifesi yaptı. Terakkî ve Feyz-i Sıbyan mekteplerinde 1896 yılında mümeyyiz olarak görevlendirildi. Dört yıl sonra Selanik İnâs Rüştiyesi'nde, Terakkî Mektebi'nde ve Feyziye Mektebi'nde imtihanlarda mümeyyizlik yaptı. 1895-1903 yılları arasında Hanımlara Mahsus Gazete'de yazıları yayımlandı. Selanik'te basılan Mütalaa gazetesinin hanımlara ayrılan kısmında başyazarlık yaptı ayrıca çeşitli makalelerin yanı sıra roman, hikâye ve denemeleri de neşretti. Gittiği farklı şehirlerde birçok gazete ve dergiye yazılarıyla katkı verdi. Asır, İzler, Yeni Asır, Saadet, Asır, Şûrâ-yı Ümmet, Kadın, Mehâsin, Yeni Gazete, Bağçe, İnkılap, Resimli Kitap ve Yeni Edirne 1908'den sonra yazılarına ev sahipliği yapan gazete ve dergilerdendir. Eşi Reşid Bey'in Selanik vilayetine bağlı Serez Sancak'ına mutasarrıf olarak görevlendirilmesiyle 1904 yılında Serez'e taşındı. Kalem Tecrübeleri eserini burada oluşturdu. Serez'de tanıştığı Fransız Madam Veran'ın vesilesiyle hürriyet için sadece erkeklerin değil kadınların da mücadele edebileceği fikrini benimsedi ve bunu yazılarında ifade etti. Halide Edip Adıvar'ın hatıralarına göre 1906 yılında Selanik'te İttihat Terakkî Cemiyeti'nin tek kadın üyesiydi. 1908'de Reşid Paşa Edirne valisi olarak tayin edildiğinden Edirne'ye yerleşti. Burada askerlere destek olmak amacıyla Hizmet-i Nisvan Cem'iyet-i Hayriye'sini kurdu. Bir yandan da siyasî faaliyetlerini yürüttü. Dostu Seniye Hanım ile birlikte İttihat ve Terakkî Cemiyeti'nin kadınlar kolunu yönetti. Ancak cemiyetin kadın haklarına yönelik çalışmaları kendisini tatmin etmediğinden Osmanlı Demokrat Fırkası'nın üyesi oldu. İslamiyet ve sosyalizmi adalet anlayışları açısından inceleyen yazılar kaleme aldı (Kurnaz,146). Balkan Savaşı sürecinde Etfal Hastanesi'nde gönüllü olarak yaralılara yardım etti. Oğlu Cevdet'in siyasî ilimler tahsili boyunca uzun süre Paris'te bulundu. Beyrut'ta kurulan kız öğretmen okulunda 1916-1917 yıllarında Halide Edip öncülüğünde öğretmen olarak vazifelendirildi. Yayım hayatına 1919 yılında giren, kadınlara yönelik yazılar içeren İnci Dergisi'nin bir dönem başyazarlığını yaptı. 1923'te Sivas'ta öğretmenlik yaptığı bilinmektedir. Edirne'de öğretmenlik yapıp yapmadığı meselesi tetkik edilmelidir. 1926-1927 yıllarında Ordu Muallim Mektebi'nde çalıştı. 1928'de Adana'da ve sonraki beş yıl İstanbul'da mesleğini icra etti. En son öğretmenlik yaptığı okul Eyüp Orta Mektebi'dir. 1932'nin sonunda emeklilik işlemleri başladığından 1933'te emekli olduğu söylenebilir. Haseki Hastanesi'nde 1944'te vefat etti. Kendisine ait basılmış-basılmamış bütün çalışmalar oğlu Cevdet Lagaş tarafından Millî Kütüphane'ye bağışlanmıştır. Kaynakların bir kısmında da Emine Semiye "Önasya" soyadıyla yazılmıştır.

Emine Semiye, kız çocuklarının eğitimine çok büyük önem verdiğinden farklı şehirlerde kız mekteplerinde özveriyle öğretmenlik, mümeyyizlik ve müfettişlik görevlerinde bulundu. Mektepli kişilerin ayrılmak istemedikleri İstanbul gibi bir yerden uzaklaşarak taşrada öğretmenlik yapması dönemin edebiyatçıları tarafından takdir edilmiştir. Kendini yetiştirmiş kadınların eğitim alamamış olan hem cinslerine destek olarak insanlığa hizmet etmiş olacağı fikrindeydi. Okulların önemini ve özellikle kız çocuklarının eğitilmesi gerektiğini sürekli vurguladı. Çocukların ilk anne kucağında iken terbiye edildiklerini, dolayısıyla iyi eğitim alan bir annenin çocuğunun da iyi yönde terbiye edebileceğini savunuyordu. Müslüman kadınların tiyatroya da önem vermesi gerektiğini belirterek tiyatro sahnesini "dershaneye" benzetti. "Terbiye"yi çocukların yeteneklerinin bireysel ve toplumsal faydalar ortaya koyacak yönde geliştirilmesi şeklinde tanımladı ve üç ilim dalına dayandırdı: Birincisi "ilm-i hayat", bedenen sağlıklı olmak ve vücudun çalışma sistemini bilmekle ilgilidir, ikincisi ruhun ilmidir, psikolojidir ve üçüncüsü yaşamın amacına işaret eden, iyi ile kötüyü ayıran ahlak ilmidir. 1926 yılında Ordu Muallim Mektebi'nde çalışırken İzler dergisinde Batı ile Doğu'nun çocuk yetiştirme metotlarını karşılaştıran "Şarkla Garbın Çocuk Terbiyesi" isimli bir makale dizisi yazdı. İlk defa Fransa'da gördüğü kreşlerden övgüyle bahsetti.

Emine Semiye'nin farklı türlerde çok sayıda eseri vardır. II. Abdülhamid, İttihat ve Terakkî ve Cumhuriyet döneminde yaşayan Emine Semiye'nin yazdıkları bu üç dönemin değişim ve dönüşüm dinamikleri göz önüne alınarak değerlendirilmelidir. İlk hikâyesi "Bir Mütehassisenin Tefekkürâtı"nı Hanımlara Mahsus Gazete'de 1895 yılında "Emine Vahide" imzasıyla yayımladı. Cevdet Paşa'nın kızı olduğunu ifade eden "Emine Semiye bint Cevdet" veya "Semiye bint Cevdet" gibi farklı isimlerle de imza attı. Daha sonra yazılarında Emine Semiye imzasını kullandı. Terbiye-i Etfal'e Ait Üç Hikâye, Sefalet, Bîkes, Muallime ve Gayya Kuyusu önemli romanları arasındadır. Sırpça'ya çevrilen Sefalet romanının Sırbistan'da çok beğenilmesi üzerine Sırbistan hükümeti Emine Semiye'yi Sensava nişanına layık gördü. Bir Mütehassisenin Tefekkürâtı, Hiss-i Rekabet, Dilşâd Sultan, Bir Gecelik Gelin hikâye türünde yazdığı eserler arasındadır. Hanımlara Mahsus Gazete'de yazdığı yazıları, eğitimci kimliği vesilesiyle mektepler ve öğretmenler hakkında yazdıklarını, Selanik, Kavala ve Gelibolu hakkında malumatlar verdiği mektupları İktitaf başlığında topladı. Eğitim, kadın ve ekonomi gibi çeşitli meselelere dair yazılarını Selanik Hatıraları isimli çalışmasında topladı. II. Meşrutiyet'in ilanı ile aktif olduğu siyasî mecrada iken yazdıklarını, asker ve vatanın mukaddesliğini öne çıkartan makalelerini Hürriyet Kokuları başlıklı bir kitapta birleştirdi. İktitaf, Hürriyet Kokuları, Selanik Hatıraları ve 1904-1908 yılları arasında yazdıklarını ihtiva eden Kalem Tecrübeleri el yazması olarak Millî Kütüphane'de mevcuttur. Yayımlanan ilk eseri olan Hülâsa-i İlm-i Hesab isimli matematik ders kitabını, kadınların daha iyi ev hanımları olmalarına yardımcı olmak amacıyla matematik öğrenmeleri için kaleme aldı. Bunların dışında Nigâr Hanım'a ve ablası Fatma Aliye'ye yazdığı mektuplar, gidip gördüğü yerleri anlatan seyahat yazıları da tarihsel veriler içeren önemli çalışmalardır.